روند های آینده بازار ایران

بازار در سال 98 به کدام سمت میرود؟

در دو نوشته قبل، از روند های بازار و تب بازار حرف زدم. و برای آنها مصداق های زیادی از بازار ایران در یک دهه گذشته را مثال زدم. به امید اینکه شناختمان از بازار هیجانی ای که بسیاری از کسب و کار ها درون آن رشد کردند بیشتر شده باشد. رشدی که ناشی از پتانسیل واقعی آنها نبود ؛ به همین دلیل هم ،امروز که دیگر کشش گذشته در بازار وجود ندارد، در بسیاری از صنف ها، 80 درصد کسب و کارها برای بقا دچار بحران شده اند و با مشکلات زیادی در زمینه محصول ،بازاریابی، استراتژی و منابع انسانی سردرگریبان هستند. در این نوشته میخواهیم در ادامه مطالعه روند های گذشته، روند های آینده بازار ایران را هم بشناسیم.

در روند های بازار، بخوبی با این نکته آشنا شدیم که قرار نیست نوسان در بازار فقط بخاطر انگیزه های مصرفی مصرف کننده و یا انگیزه های بیزینسی عرضه کننده، ایجاد بشوند. بلکه مسائل سیاسی، اقتصادی و اجتماعی هم باعث ایجاد روندهای جدید در بازار و اقتصاد می شوند. برنامه های دولت ها در این سالها گاها مهم ترین محرک های نوسانات میان مدت (که من آن را تب بازار نامیدم) در مشاغل و کسب و کارها بوده اند. مثل همین بیکاری شدیدی که عمده دلیل افزایش سوپرمارکت ها و کافی نت ها و شرکت های هرمی در یکی دو دهه گذشته بوده است.

حالا سوال محوری این نوشته این است که تب عرضه کننده، تب مصرف کننده، و محرک های اقتصادی و اجتماعی و سیاسی در آینده نزدیک یعنی یک تا ۵ سال آینده، منجر به افزایش تقاضا در چه زمینه هایی خواهند شد؟

  • بعبارتی در سال 98 فروش در چه زمینه هایی سودآور تر خواهد بود؟

  • تقاضا در مورد چه کالا و خدماتی افزایش میابد؟

  • نیاز مردم به چه چیز هایی بیشتر میشود؟

شخصا سه حدس دارم و می خواهم آن ها را با شما هم در میان بگذارم…

 

در سالهای دو دهه گذشته که وضعیت رفاهی و درآمدی قشر متوسط، بهبود پیدا کرده بود، و تکنولوژی های بهتری هم به بازار آمدند، میل به تعویض و خرید لوازم خانگی بیشتر شده بود. طی 10 سال گذشته کم کم تعداد تعمیرگاه های لوازم خانگی که در همه محله ها یافت میشدند، بسیار کم شد و تا الان که تعداد آنها بسیار کم است. اما ازین پس با یک سوم شدن ارزش پول ملی و کاهش قدرت خرید اقشار متوسط و ضعیف، تمایل به تعمیر و نگهداری لوازم خانگی بیشتر می شود. همین وضعیت در مورد گوشی موبایل هم اتفاق افتاده است. بنابراین اگر ما طی یک دهه گذشته شاهد بسته شدن بسیاری از تعمیرگاه های لوازم خانگی و در ۵ سال گذشته شاهد کاهش تعدد کسب و کار هایی مثل تعمیرات تلفن همراه و لوازم چوبی در بازار بودیم، اکنون دوباره شاهد پیدایش آنها خواهیم بود. بنابراین در بسیاری از زمینه‌ها که تعمیر و نگهداری برای مردم توجیه بیشتری پیدا میکند، دوباره شاهد افزایش تقاضا و پاگرفتن بازار خدمات تعمیر و نگهداری خواهیم بود.

 

= دومین حدس من مربوط به انرژی است. انرژی دچار بحران خواهد شد و در طی 5 سال آینده به شدت گران میشود. (علت های مختلفی پشت این حدس وجود دارد، مشکلات تحریمی و ارزی در تامین قطعات مورد نیاز در تولید انرژی ؛ و مهم شدن قبوض بعنوان یکی از منابع تامین درآمد دولت، فقط دوتا از دلایل این حدس هستند). اگر شرکتهای خصوصی بتوانند به نوعی به این زمینه ورود کنند که برای مصرف کننده، ارزش و ضرورت داشته باشد، سرمایه گذاری آنها طی چند سال آینده  بسیار پرمنفعت خواهد بود. وقتی دولت توان کمتری در تامین آب شرب و برق مورد نیاز مردم داشته باشد، یا قیمت آن به شدت افزایش پیدا کند، انرژی زمین بازی شرکت های خصوصی خواهد شد. آنوقت است که می توانند با تولید و عرضه تکنولوژیک و بهینه آن به مردم، به این تقاضای مهم پاسخ بدهند. آب شرب رسانی و صفحات خورشیدی خانگی فقط دوتا از بیزینس هایی هستند که به شدت همین الان هم جواب میدهند.(مخصوصا در مناطق جنوبی که تابستان ها با مشکل کمبود برق ناشی از استفاده زیاد و تمام مدت از کولرهای گازی روبرو هستند). البته در مورد صفحات خورشیدی ، بازارسازی، بازاریابی و سیستم فروش کارآمد، خیلی مهم است. در این بازار که نقدینگی به شدت به سمت مایحتاج ضروری و سرمایه گذاری روی ملک و دلار و طلا رفته است، تقاضای صفحات خورشیدی خودبخود بیشتر نمیشود. بلکه باید برای ایجاد این تقاضا، فعالیت کرد.

 

سوم، تاسیسات و تجهیزات امنیتی اماکن ، خودرو ها و دستگاه های دیجیتال هست. بعلت وضعیت بی سامان اقتصادی کشور ، در یکسال اخیر، فشار مالی بر روی همه اقشار به شدت فزونی یافته است. احتمالا متوجه شدید که در یک سال گذشته با افزایش جرم ها و بزهکاری ها مواجه بودیم. به همین علت تمایل مردم به محکم کاری و تجهیزات امنیتی بیشتر خواهد شد. ازین پس قرار است خانه هایی که دزدگیر نصب می‌کنند، نرده های حفاظتی روی دیوار نصب میکنند، محله هایی که نگهبان استخدام می کنند، و فعالیت هایی از این دست را بیشتر ببینیم. بنابراین بازار تجهیزات حفاظتی و امنیتی اماکن با رشد تقاضا مواجه خواهد شد. در کنار آن حفاظت از دارایی های مهم دیگری همچون خودرو ، گوشی موبایل ، لپ تاپ هم مهم خواهد شد و بازار آماده استقبال از راه حل ها و محصولات فناورانه جدید در این زمینه ها خواهد بود.

 

و اما آخرین حرف

کلیات این سه مطلب (روند های بازار، تب بازار، روند های آینده بازار ایران) قرار بود در ما ذهنیتی ایجاد بکنه تا بتوانیم روندهای هیجانی در بازار را بهتر ببینیم و منتظر فروکاهش انگیزه و کاهش حجم بازار تا 80 درصد باشیم. پس سعی کنیم بیزینس و کسب و کارمان را حتی اگر بر مبنای استفاده از چنین فرصتی بنا می کنیم، برای زمانی که آن انگیزه هیجانی از بین میرود، ایزوله کرده باشیم و جزء 20 درصد برتر آن صنف باشیم.

توصیه میکنم سعی کنید در روندهای بازار موج سواری نکنید. موج سواری به این معنی است که در فکر ارزش آفرینی واقعی نباشید و صرفا یک تقاضا یا یک عادت خرید یا یک فرصت در بازار هیجانی را شناسایی کرده باشید و اقدام به پایه گذاری بیزینس روی آن کنید.

بنابراین حتی اگر از یک موج هیجانی به عنوان یک زمینه برای شروع حرکت استفاده میکنید،اما سعی کنید حتما برای امتداد راهتون، دنبال ارائه ارزش های مهم تری هم باشید و یا به نوعی همان ارزش را ارائه بکنید که حتی با فرو کاهش آن موج، شما از لیست انتخاب مشتری حذف نشوید.

تجربه میگوید در هر صنفی، وقتی موج یا تب بازار کاهش پیدا میکند، فقط ۲۰ یا ۱۵ درصد از بیزینس ها باقی می‌مانند. بنابراین اگر اکنون این متن را میخوانید و فکر میکنید باید در زمینه کاری خودتان، منتظر فروکاهش تب بازار باشید، سعی کنید جزء ۲۰ درصد قوی در بیزینس خودتان باشید. قوی در بازاریابی و فروش، ارتباط با مشتری، تامین و بازرگانی، کیفیت و قیمت، استراتژی و برند.

در نوشته بعدی، در مورد شرکت هایی که تا کنون پیمانکاران دولتی بودند، و  وضعیتی که این شرکت ها اکنون به آن دچار شده اند و راه های برون رفتشان حرف می زنیم.

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *